Jubilatuek amatasun-osagarria eskatu ahal izango dute beren prestazioetan
Auzitegi Gorenak duela gutxi emandako epai batek onartu du 2016ko urtarrilaren 1etik 2021eko otsailaren 3ra bitarteko erretiratuek eskubidea dutela amatasun-osagarria eskatzeko bi seme-alaba edo gehiago izan dituztenen prestazioetan, izan ere, honek ez duela preskribitzen ezartzen da.
Erretiroko, ezintasun iraunkorreko edo kotizaziopeko alarguntzako pentsio baten onuradun diren gurasoek eska dezakete.
Osagarri haui jasotzeko eskubidea izateko, honako baldintza hauek bete behar dira:
- Pentsioa 2016ko urtarrilaren 1etik 2021eko otsailaren 3ra bitartean onartuta egotea. Erretiro-pentsiodunen kasuan, “ohiko” edo “nahitaezko” erretiro aurreratua hartu zutenak bakarrik sartzen dira, “borondatezko” eta “erretiro partzialak” alde batera utzita.
- Bi seme-alaba edo gehiago izan izana: %5eko igoera bi seme-alaba dituztenentzat, % 0ekoa hiru seme-alabentzat eta %15ekoa lau seme-alaba edo gehiago dituztenentzat.
Epai honen ondorioz, Gizarte Segurantzako Institutu Nazionalak kudeaketa-irizpide bat argitaratu du, eta horren arabera, amatasun-osagarria jasotzeko baldintzak betetzen dituen aitari aitortu beharko zaio, nahiz eta aurretik amari seme-alaba berberengatik aitortu zaion. Gainera, horrek ezin du amak jasotzen zuen amatasun-osagarria murriztu. Eskubidearen aitorpenak osatzen duen pentsioa aitortu den egunera arteko atzeraeragina izango du, haren ondorio ekonomiko berberekin.
Aipatu behar da amatasun-osagarri hori jasotzeko ez dela frogatu behar gizonezkoaren karrera profesionala aitatasunak kaltetu duenik, eta ez dela inolako geldialdirik frogatu behar karreran: zenbait seme-alabaren aita izateagatik jasotzen da. Erreklamatzeko, NANa, familia-liburuaren kopia eta pentsioa emateko ebazpenaren kopia aurkeztu behar dira.
2021eko otsailean, osagarri hori izenez aldatu zen, eta erregulazio berri bat izan zuen, genero-arrakala murrizteko osagarri bat izatera pasatuz. Izan ere, osagarri hori gurasoentzat da, eta baldintza zertxobait desberdinak ditu.
Horrela, genero-arrakala murrizteko osagarri horren hartzaile dira 2021eko otsailaren 4tik aurrera kotizaziopeko erretiro-pentsio baten (erretiro partziala salbu), ezintasun iraunkorreko pentsio baten edo alarguntza-pentsio baten onuradun diren eta seme-alaba bat edo gehiago izan dituzten emakumeak eta gizonak. Beraz, horren onuradun izateko baldintzak seme-alaba bat edo gehiago izatea da – eskakizunak murriztu egin dira –, eta, orain bai, karrera profesionala eten edo kaltetu izana adingabearen jaiotzak edo adopzioak. Hortaz, gizonek osagarri hori jasotzeko eskubidea izan dezaten, baldintza hauetakoren bat egiaztatu beharko dute:
• Seme-alabek beste gurasoa hiltzeagatik alarguntza-pentsioa sorraraztea, betiere bietako batek zurztasun-pentsioa jasotzeko eskubidea badu.
• Kotizaziopeko erretiro-pentsioa edo ezintasun iraunkorreko pentsioa jasotzea, eta jaiotzagatik edo adopzioagatik karrera profesionala eten edo kaltetu izana, baldintza batzuen arabera, seme-alaben jaiotza- edo adopzio-dataren arabera.
